Kê thùng ong dú cao bao nhiêu, khác ong mật ra sao

Nhiều người chuyển từ nuôi ong mật sang ong dú, hoặc học cách nuôi qua tài liệu ong mật, rồi kê thùng ong dú y như thùng ong nội, ong ngoại. Kết quả thường không tệ ngay, nhưng sau một mùa mưa mới lộ ra những chỗ không hợp. Hai loài đều gọi là ong, đều làm mật, nhưng cách sống trong tổ khác nhau đủ để chuyện kê thùng cũng phải khác.

Bài này đi từ gốc: ong dú cần gì từ chỗ đặt tổ, khác ong mật ở đâu, rồi mới tới độ cao và cách kê.

Ong dú và ong mật: khác nhau ở những chỗ ảnh hưởng tới việc kê thùng

Từ bảng này thấy rõ: với ong mật, chân kê thường được tính để tiện rút cầu, quay cửa, di chuyển thùng theo mùa hoa. Với ong dú, chân kê trước hết là hàng rào bảo vệ một đàn nhỏ, sống lâu ở một chỗ.

Vì sao ong dú nhạy với ẩm và kiến hơn

Ong dú dự trữ mật và phấn trong những bọng sáp mềm. Khi đáy thùng bị hơi ẩm từ đất bốc lên liên tục, phấn trong bọng dễ mốc, sáp xuống cấp, đàn yếu đi dần mà người nuôi không thấy ngay. Mật ong dú vốn đã nhiều nước, môi trường ẩm càng khiến tổ khó giữ ổn định.

Về kiến, đàn ong mật đông quân có thể chống cự một thời gian. Đàn ong dú nhỏ, ong thợ bé, không có ngòi; khi kiến tìm được đường vào, chúng có thể khuân sạch ấu trùng và mật. Vì thế với ong dú, chặn đường kiến không phải chuyện phụ.

Độ cao: tính từ ba giới hạn

Giới hạn dưới: hơi ẩm và nước bắn

Đáy thùng phải đủ xa mặt đất để mưa rơi xuống không bắn đất lên, hơi đất không phả trực tiếp vào gỗ. Thường khoảng nửa mét trở lên là bắt đầu an toàn, nền đất ẩm thì cần cao hơn.

Giới hạn trên: gió và sự vững chãi

Thùng nhẹ đặt trên chân cao mảnh là dễ đổ khi giông. Kê càng cao thì chân càng phải to, có móng và có giằng.

Giới hạn tiện dụng: tầm mắt người nuôi

Ong dú không đốt nên có thể đặt cửa tổ ở tầm dễ nhìn. Quan sát cửa tổ mỗi ngày là cách theo dõi đàn chính, đặt ở tầm mắt hoặc thấp hơn chút là thuận nhất.

Ba giới hạn này giao nhau thường rơi vào khoảng 60–100 cm tính đến đáy thùng. Đó không phải con số bắt buộc mà là vùng an toàn để bắt đầu rồi chỉnh theo chỗ đặt thực tế.

Những thói quen ong mật nên bỏ khi chuyển sang ong dú

• Dời thùng theo mùa hoa. Ong dú bay gần, đàn ổn định ở một chỗ là tốt nhất; dời nhiều khiến đàn xáo trộn.
• Mở thùng thường xuyên để xem. Mỗi lần mở là làm vỡ bọng sáp, tạo mùi thu hút ruồi và kiến.
• Đặt thùng sát nhau thành cụm dày. Cửa tổ ong dú gần nhau dễ khiến ong lạc tổ và đàn mạnh cướp đàn yếu.
• Đặt thấp cho tiện nhấc cầu. Ong dú không có cầu để rút, nên không cần hy sinh độ cao cho thao tác đó.

Muốn học bài bản từ đầu, xem các bài trong mục Kỹ thuật nuôi; còn nếu mới chọn đàn, mục Chọn tổ giống giải thích cách nhìn một tổ khoẻ.

Bắt đầu đúng ngay từ tổ đầu tiên

Người đã có kinh nghiệm ong mật thường tiến nhanh với ong dú, miễn là chịu đổi vài thói quen. Bước đầu dễ nhất là nhận một vài tổ giống đã được tách đàn ổn định, đặt lên chân kê chắc chắn, và quan sát cửa tổ hằng ngày trong vài tuần đầu. Trại ong dú Ong Quý ở Trảng Bàng, Tây Ninh có tổ giống, mật ong dú, hộp quà mật và son dưỡng môi từ sáp ong dú, xem tại ongquy.com. Ai muốn cầm thùng, xem tổ tận tay trước khi tự nuôi có thể tham khảo tour học thực hành tại trại.

Câu hỏi thường gặp